Soğutucu Akışkanlar

Soğutucu Akışkanlar – R717 (Amonyak)

Soğutma sistemlerinde önceleri sadece amonyak ve Karbondioksit kullanılabilir iken günümüzde Freon soğutucu akışkanlar çıkmış ve daha verimli, çevreye daha az zararlı olarak kullanımları yaygınlaşmıştır. Evlerimizdeki buzdolaplarında, klimalarda, araç klimalarında bu freon gazları kullanılmaktadır. Soğutucu akışkanları tek tek incelediğimiz yazı dizimizde R717 soğutucu akışkanının özelliklerine, çevreye verdiği etkiye, Basınç – Entalpi ( Lnp – h), Sıcaklık – Entropi ( T-S) ve doymuş buhar tablolarına yazımızı okumaya devam ederek ulaşabilirsiniz.

Tüm soğutucu akışkanların özelliklerine ve tablolarına ulaşmak için Soğutucu Akışkanlar, Özellikleri ve Grafikleri linkine tıklayabilirsiniz.

Soğutucu Akışkan R717 – Amonyak

1878 yılında Linde tarafından bulunmuştur. Hacimsel özgül soğutma  yükünün büyük olması nedeniyle soğutma sanayiinde, özellikle buz elde etmek ve üretmek amacıyla kurulan büyük endüstri tesislerinde kullanılır. Amonyak buz üretiminde ve +10° C _-40° C arasında soğutma yapılması istenen soğuk depolama tesislerinde soğutucu akışkan olarak kullanılabilir. Keskin ve yakıcı kokusu, boğucu ve zehirleyici etkisinden ötürü okul, otel, sinema, kışla, tiyatro ve konferans salonu gibi insanların toplu halde bulundukları yerlerde soğutucu akışkan olarak amonyağın kullanıldığı soğutma cihazlarından kesinlikle yararlanılmaz. Atmosfer basıncında buharlaşma sıcaklığı – 33°C civarındadır. Kritik sıcaklığı 132,4° C, Donma sıcaklığı (-77,6° C), Kritik basıncı 113,3 atm’dir. Suda eridiğinde donma noktası alçalır. Amonyak,atmosferik basınçta, (-33.3° C) sıcaklıkta kaynar suda kolay çözünür.(-15.5° C) sıcaklıktaki su diğer sıcaklıklardaki sudan yaklaşık olarak 900 kat daha fazla amonyağı çözer. Bu çözelti çok tehlikeli ve çok zararlıdır. Isıtıldığında sudan kolayca  ayrılması  nedeniyle amonyak, absorpsiyonlu soğutma makinalarında çok kullanılır. Küçük soğutma yükleri için pek elverişli bir akışkan değildir. (Sistemde akışkan miktarı az olunca ayar ve kontrol güçleşir. Kolay yanmaz, fakat: belirli şartlar meydana  gelince yanar ve hava ile karışarak şiddetli bir patlayıcı madde haline gelir. Bu tehlikelerinden dolayı hiç bir zaman iklimlendirme  sistemlerinde kullanılmamalıdır. Kompresörleden basınçlı kızgın buhar olarak çıkışta meydana gelebilecek yüksek sıcaklık altında oldukça yavaş şekilde hidrojen ve  azot  gazlarına ayrılma ihtimali vardır. Yoğunlaşma basıncı ve yoğunlaşma sıcaklığı düşüktür, buharlaşma ısısı yüksektir, üretimi kolay ve maliyeti yüksek değildir, kokulu olduğu için soğutma tesisinde kaçak olup olmadığı kolayca anlaşılabilir.

Amonyak yiyecek maddesi muhafazasında kullanıldığında sistemin sızdırmaz olmasına özellikle özen gösterilmelidir, zira amonyağa bulaşmış besin maddeleri yenmez.

R717 (Freon 717 – Amonyak) soğutucu akışkanının termodinamiksel özellikleri aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

Soğutkan Donma
Noktası (0C)
1 Atm’de Normal Kaynama Noktası (0C) Kritik
Sıcaklık (0C)
Kritik
Basınç (kPa)
R717 -77,6 33 132,4 1.133

R717 – Amonyak Soğutucu akışkanının çevreye etkisi, kimyasal formülü, ODP Değeri, GWP değeri ve Emniyet sınıflandırması aşağıdaki tabloda verilmiştir.

No Kimyasal Formülü Ya da % Kütle Karışımı ODP GWP
100 yıl
Emniyet Sınıflandırılma
R717 NH3 0,0 0 A1

Emniyet Sınıflandırması:

Emniyet sınıflandırmasında bir harf ve bir sayı kullanılarak ifade edilir (örnek olarak A2). Alfabetik büyük harf zehirlilik özelliğini, sayı ise yanıcılığı ifade eder.

  • A sınıfı derişikliği 400 ppm’e eşit veya üzerinde olan soğutkanları gösterir;
  • B sınıfı derişikliği 400 ppm’in üzerindeki soğutkanları gösterir.
  • Sınıf 1; 21°C’de ve 101 kPa basınçta alevlenme testinde yanmayan soğutkanları gösterir;
  • Sınıf 2;  21°C’de,  101 kPa basınçta    10 kg/m3 yoğunlukta düşük yanıcılık gösteren ve 19 kJ/kg’den düşük yanma ısısı üreten soğutkanları ifade eder;
  • Sınıf 3; 21°C’de, 101 kPa basınçta 0.10 kg/m3 yoğunlukta yüksek yanıcılık gösteren ve 19 kJ/kg’den büyük veya ona eşit yanma ısısı üreten soğutkanları ifade eder.

ODP: Ozon Aşındırma Potansiyeli

GWP: Küresel Isınma Potansiyeli

R717 (Freon 717 – Amonyak) Soğutucu akışkan için Basınç – Entalpi ( P – H ) diyagramı aşağıdaki yer almaktadır. Resmin üzerine tıklayarak büyük boyutta incelebilirsiniz.

R134a p-h grafigi

R717 (Freon 717 – Amonyak) Soğutucu akışkan için Sıcaklık – Entropi ( T – S ) diyagramı aşağıdaki yer almaktadır. Resmin üzerine tıklayarak büyük boyutta incelebilirsiniz.

R717 t-s grafigi

R717 (Freon 717 – Amonyak) Soğutucu akışkan için doymuş buhar tablosu aşağıda yer almaktadır. Tablonun sonundaki indir butonunu kullanarak bilgisayarınıza / telefonunuza indirebilirsiniz.

Loader Loading...
EAD Logo Taking too long?

Reload Reload document
| Open Open in new tab

İndir [221.06 KB]

Daha Fazla Göster

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu